Του Αργύρη Δεμερτζή/

Μεγάλη δυστοκία σημειώνεται στη συγκρότηση των νέων Συμβουλίων Αρχιτεκτονικής και των Συμβουλίων Πολεοδομικών Θεμάτων και Αμφισβητήσεων Α’ και Β’. Δεν έφεραν τα αναμενόμενα αποτελέσματα οι πρωτοβουλίες των συναρμόδιων υπουργείων για την έγκαιρη συγκρότηση τους και την έγκριση της χρηματοδότησης λειτουργίας τους. Το ΥΠΕΝ με τροπολογία στη Βουλή θεσμοθετεί την έβδομη κατά σειρά παράταση της θητείας των Συμβουλίων, με τις παλαιές συνθέσεις τους.

Το αδιέξοδο που δημιουργείται στη συγκρότηση των Συμβουλίων Αρχιτεκτονικής και των Συμβουλίων Πολεοδομικών Θεμάτων και Αμφισβητήσεων με νέες συνθέσεις απειλεί να προκαλέσει το επόμενο διάστημα πάγωμα σε οικοδομικές άδειες, επενδυτικά έργα, ανακαινίσεις και πολεοδομικές πράξεις.

Με τροπολογία στη Βουλή έβδομη κατά σειρά παράταση στη θητεία των Συμβουλίων

Το υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας κατέθεσε τροπολογία, η οποία δίνει την έβδομη κατά σειρά παράταση στη θητεία των Συμβουλίων, με τις παλαιές συνθέσεις τους. Η υπουργική τροπολογία, στο νομοσχέδιο για το Κοινωνικό Κλιματικό Ταμείο που ψηφίζεται στη Βουλή, προβλέπει ότι:

«Η θητεία του άρθρου 240 του ν. 5193/2025 (Α’ 56), περί παράτασης της θητείας των μελών των συμβουλίων αρχιτεκτονικής και των συμβουλίων πολεοδομικών θεμάτων και αμφισβητήσεων, παρατείνεται από τη λήξη της έως τη νέα συγκρότηση αυτών και σε κάθε περίπτωση όχι πέραν της 30ής.6.2026».

«Δεδομένου ότι έχουν εκκινήσει διαδικασίες νέας συγκρότησης των Συμβουλίων Αρχιτεκτονικής του άρθρου 10 του ν. 4495/2017 (Α’ 167) και των Συμβουλίων Πολεοδομικών Θεμάτων και Αμφισβητήσεων Α’ και Β’ της παρ. 3 του άρθρου 20 του ν. 4495/2017, παρατείνεται η θητεία των υφιστάμενων μελών από τη λήξη της μέχρι και την 30η.6.2026, προκειμένου να αποφευχθεί ο κίνδυνος αιφνίδιας διακοπής των εργασιών τους μέχρι την ολοκλήρωση της συγκρότησης» αναφέρεται στην αιτιολογική έκθεση για την τροπολογία της νέας παράτασης.

Έπεσε στο κενό η πρωτοβουλία του ΥΠΕΝ για έγκαιρη συγκρότηση και αποφυγή νέας παράτασης 

Σημειώνεται ότι  το υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας προνόησε από τις αρχές του έτους για την έγκαιρη συγκρότηση των Συμβουλίων Αρχιτεκτονικής  και με  επείγον έγγραφο, που έστειλε στις 26 Ιανουαρίου 2026 ο  Ευθύμιος Μπακογιάννης γενικός γραμματέας Χωρικού Σχεδιασμού και Αστικού Περιβάλλοντος, του υπουργείου Περιβάλλοντος, «ενόψει την λήξης της παράτασης της θητείας των μελών των Συμβουλίων Αρχιτεκτονικής (Σ.Α.) και των Συμβουλίων Πολεοδομικών και Αμφισβητήσεων (ΣΥ.ΠΟ.Θ.Α.) την 31η Μαρτίου 2026» κάλεσε  τις Αποκεντρωμένες Διοικήσεις όλης της χώρας «για τις ενέργειες σας για την έγκαιρη ολοκλήρωση της νέας συγκρότησης των Σ.Α. και ΣΥ.ΠΟ.Θ.Α», τονίζοντας ότι: δεν πρόκειται να δοθεί νέα, έβδομη κατά σειρά, παράταση λειτουργίας τους, στα υφιστάμενα σχήματα.

Εκ του  αποτελέσματος η πρωτοβουλία του ΥΠΕΝ δεν είχε τα αναμενόμενα αποτελέσματα.

Ο ΣΑΔΑΣ-ΠΕΑ πέτυχε το υπουργείο Εσωτερικών να εγκρίνει εγκαίρως τη χρηματοδότηση για τα Αρχιτεκτονικά Συμβούλια 

Σημαντική για την συγκρότηση των νέων Συμβουλίων Αρχιτεκτονικής  είναι ακόμη η  πρωτοβουλία του Δημήτρη Ξυνομηλάκη προέδρου του ΣΑΔΑΣ-ΠΕΑ, ο οποίος σε συνεργασία με τον αρμμόδιο υφυπουργό Βασίλη Σπανάκη πέτυχε για πρώτη φορά τα πολλά τελευταία χρόνια το υπουργείο Εσωτερικών να εγκρίνει με υπουργική απόφαση από τις αρχές του χρόνου, τη προβλεπόμενη  χρηματοδότηση για τις αποζημιώσεις  των μελών  συλλογικών αρχιτεκτονικών οργάνων, οι οποίες σύμφωνα με την απόφαση ορίζονται «σε πενήντα ευρώ (50€) ανά συνεδρίαση και για έως πενήντα (50) συνεδριάσεις» για το 2026. Μία πρωτοβουλία η οποία διασφαλίζει ότι δεν θα υπάρχουν καθυστερήσεις για τις αποζημιώσεις.

Από το υπουργείο Εσωτερικών, σε συνεργασία με το ΣΑΔΑΣ-ΠΕΑ  εκδόθηκε  τον  Ιανουαρίου 2026 απόφαση τον καθορισμό αποζημίωσης των ιδιωτών – μελών συλλογικών οργάνων (Συμβουλίων Αρχιτεκτονικής, Συμβουλίων Πολεοδομικών Θεμάτων και Αμφισβητήσεων, Συμβούλια Ελέγχου Ετοιμόρροπων Κτιρίων κ.α.), για το έτος 2026.

Η νεότερη εξέλιξη είναι ότι σε συνέχεια της συνεχούς παρακολούθησης , συνεργασίας και ουσιαστικής  παρέμβασης με συγκεκριμένες προτάσεις ,  του προέδρου του ΣΑΔΑΣ-ΠΕΑ, Δημήτρη Ξυνομηλάκη, προς το Υπουργείο Εσωτερικών, καταγράφονται περαιτέρω θετικές εξελίξεις, καθώς ο αρμόδιος υφυπουργός, Βασίλης Σπανάκης, προχώρησε την περασμένη εβδομάδα  στην έκδοση των εναπομεινουσών αποφάσεων για τον καθορισμό της αποζημίωσης των ιδιωτών-μελών συλλογικών οργάνων. Μεταξύ αυτών συγκαταλέγονται τα Συμβούλια Αρχιτεκτονικής, τα Συμβούλια Πολεοδομικών Θεμάτων και Αμφισβητήσεων και τα Συμβούλια Ελέγχου Ετοιμόρροπων Κτιρίων, τα οποία συγκροτούνται με απόφαση του Γραμματέα Αποκεντρωμένης Διοίκησης για το έτος 2026.

Οι λόγοι της δυστοκίας για τη συγκρότηση των συλλογικών αρχιτεκτονικών οργάνων, με νέες συνθέσεις

Παρά την πρόνοια έγκαιρης συγκρότησης και τις θετικές εξελίξεις για τις αποζημιώσεις σημειώνεται μεγάλη δυστοκία για τη συγκρότηση των νέων Συμβουλίων Αρχιτεκτονικής και των Συμβουλίων Πολεοδομικών Θεμάτων και Αμφισβητήσεων Α’ και Β’.

Τεχνικές πηγές που γνωρίζουν τα τεκταινόμενα τονίζουν ότι τα συλλογικά αρχιτεκτονικά όργανα αποτελούν κρίσιμους θεσμούς του συστήματος χωρικού σχεδιασμού και ελέγχου της δόμησης και η λειτουργία τους είναι καταλυτική για οικοδομικές άδειες, επενδυτικά έργα, ανακαινίσεις και πολεοδομικές πράξεις» και αναφέρουν ότι οι βασικοί λόγοι της νέας δυστοκίας είναι:

♦ Η απροθυμία των ιδιωτών μηχανικών να συμμετάσχουν λόγω των χαμηλών αποζημιώσεων για το έργο, την επαγγελματική εμπειρία και τις γνώσεις που πρέπει να διαθέτουν και καλούνται να προσφέρουν στα συλλογικά αρχιτεκτονικά όργανα.

♦ Η δυσκολία να επιλεγούν κατάλληλοι ιδιώτες μηχανικοί, οι οποίοι εκτός των τυπικών απαιτούμενων προσόντων, να διαθέτουν και τις δυνατότητες ολοκληρωμένης προσέγγισης των δύσκολων τεχνικών και θεσμικών ζητημάτων, που εξετάζουν τα συλλογικά αρχιτεκτονικά όργανα, και να δίνουν ισχυρές, σωστές και εφαρμόσιμες λύσεις, καθώς μηχανικοί με τέτοια προσόντα στην συντριπτική πλειοψηφία τους είναι απορροφημένοι στο επαγγελματικό έργο τους.

♦ Η σχεδόν καθολική απροθυμία των μηχανικών του δημοσίου να συμμετέχουν στα συλλογικά αρχιτεκτονικά όργανα, καθώς προβλέπεται να συμμετέχουν σε αυτά υποχρεωτικά, χωρίς αμοιβή, και όπως έχουν καταγγείλει οι συλλογικοί φορείς τους αντιμετωπίζουν τεράστιο υπηρεσιακό έργο, με πολλές ευθύνες, σε διαλυμένες και υποστελεχωμένες υπηρεσίες αλλά και πιέσεις, με μια μορφή υπηρεσιακού «bullying».

♦ Η αδυναμία πολλών Αποκεντρωμένων Διοικήσεων, λόγω υποστελέχωσης των υπηρεσιών, να ορίσει ακόμη και γραμματείς των συλλογικών αρχιτεκτονικών οργάνων, που είναι προϋπόθεση για τη συγκρότηση και λειτουργία τους.

Οι ίδιες τεχνικές πηγές εκτιμούν ότι η νέα παράταση  της θητείας των Συμβουλίων μέχρι τον Ιούνιο, θα οδηγήσει σε «πάγωμα» και μεγάλες καθυστερήσεις των εκκρεμών πολεοδομικών υποθέσεων, με συνέπειες για την κατασκευαστική δραστηριότητα και την προώθησης λύσεων σε σημαντικά πολεοδομικά θέματα.    

Σχετικά Άρθρα

• ΥΠΕΝ: τελεσίγραφο για Συμβούλια Αρχιτεκτονικής και Συμβούλια Πολεοδομικών Θεμάτων
• Συμβούλια Αρχιτεκτονικής: γιατί δεν πάνε ιδιώτες μηχανικοί και του δημοσίου
• ΣΑΔΑΣ: πρόσκληση για αιτήσεις συμμετοχής στα Συμβούλια Αρχιτεκτονικής
• ΣΑΔΑΣ ΠΕΑ: αποζημιώσεις για το 2026 στα συλλογικά αρχιτεκτονικά όργανα
• Σε γαϊτανάκι νομοθετικών παρατάσεων η τελική λύση για οικοδομικές άδειες ΝΟΚ
• ΥΠΕΝ: τι λέει επείγουσα ρύθμιση για τις άδειες του ΝΟΚ που ψηφίζεται στη Βουλή

Πηγή: ecopress.gr